De eerste 24 uur
Baby
Een baby is de eerste uren na de geboorte vaak wakker en alert. Tijdens het laatste stukje van de bevalling is hun cortisol hormoon verhoogd waardoor ze in de actiemodus zitten. Gelukkig maar, want hierdoor gaan ze huilen en vullen hun longen zich met lucht.
Soms zijn kindjes nog wat misselijk van de bevalling en spugen ze vruchtwater of slijm op. Vervelend, maar niet gevaarlijk. Houd je kind even rechtop of op de zij om wat te kunnen spugen.
Direct na de bevalling hebben kinderen een natuurlijke zuig- en zoekreflex om op zoek te gaan naar voeding. Het is normaal dat de baby, en jullie, na een aantal uur moe en slaperig worden. Even bijtanken samen!
Een kind loost in de eerste 24-36 uur zijn eerste poep, meconium genaamd. Zwart en teerachtige dikke poep waar je al veel billendoekjes aan kunt slijten om schoon te maken. Belangrijk is dat een kind ook een plas doet in de eerste 24 uur. Omdat je het niet altijd goed ziet of voelt in de luier dat een kind geplast heeft, zitten in babyluiers kleurstrepen. Blauwe streep op luier = plas in de luier!
Temperatuur je kind elke 3 uur en zeker nadat jullie thuis zijn gekomen uit het ziekenhuis. Een normale temperatuur is tussen de 36,5 en 37,5 graden.
Te koud?
- Kleed je kind uit tot aan de luier en leg goed huid op huid bij een van jullie op de borst.
- Bedek met (bij voorkeur) opgewarmde doek of wollen deken en ook nog een celstof matje (zie kraampakket)
- Meet na 2 uur nog eens
- 36,5-37,5 = gelukt! Aankleden en wegleggen kan weer
- Warmer maar nog niet >36,5 = ga nog even door
- Verder afgekoeld <36,5 = bel verloskundige
Bekijk nog eens onze filmpjes onder "Voorbereiding" om te zien hoe je moet temperaturen, het bedje moet opmaken en een kruik moet warmen.
De kleur van de baby is mooi roze. Is je kind in de eerste 24uur geel van kleur, bel ons dan. Het is normaal dat handjes en voetjes soms wat bleker of zelfs een klein beetje blauw aandoen. Als hun temperatuur goed is hoef je hier niets mee. Heeft je baby een blauwe mond, blauwe tong en blauwe slijmvliezen in de mond, dan is dat altijd een reden om te bellen. Daarnaast kunnen kinderen allerlei onschuldige huidvlekken hebben. De meest voorkomende zijn:
- Erythema toxicum neonatorum – rode vlekjes (puistjes) en uitslag die vanzelf weer weg gaan
- Ooievaarsbeet – rode verkleuring vaak in nek of voorhoofd, wordt roder bij huilen
- Milia – kleine witte puntjes, meestal op neus
Moeder
Het verschilt natuurlijk heel erg per vrouw hoe je je voelt vlak na de bevalling, dat is natuurlijk afhankelijk van hoe die is verlopen. Voor iedereen geldt echter dat rust en liggen belangrijk zijn. Even naar het toilet om te plassen is in de eerste 24 uur eigenlijk de enige inspanning die je doet. Belangrijk om nu al te horen, per dag ga je je enorm beter voelen, raak dus niet in paniek van hoe je je nu voelt!
Onze tip: elke 3 uur is een verzorgingsrondje, voor je baby, voor jou en voor een voeding. Dus bij elke voeding zelf ook gaan plassen, schoonspoelen, eten en drinken pakken en weer gaan liggen voor je de voeding van je baby start!
Fysiek zijn er aan aantal dingen om op te letten
Niet <6 uur na bevalling geplast? Bel ons!
- Bloedverlies – kraamverbanden zijn niet voor niets zo groot, dus het kan best ruim zijn. Zelfs 2-3 stolsels zo groot als een vuist verliezen is normaal. Worden het er meer of is je verband in een kwartier doordrenkt, bel ons dan.
- Plassen – elk voedingsmoment, gebruik geen WC papier, maar spoel na met een spuitflesje water. Je moet binnen 6 uur na de bevalling geplast hebben, lukt dit niet, bel dan!
- Ontlasting – waarschijnlijk lukt dit nog niet in de eerste 24 uur
- Naweeën – deze zorgen dat je baarmoeder weer krimpt, met name tijdens het geven van borstvoeding kunnen deze pittig zijn. Gebruikt hier paracetamol voor.
- Hechtingen – gaan in de eerste week genezen, spoelen met water, drogen aan de lucht (onderbroek dus af en toe uit) en koelen (bijvoorbeeld met een zelf gemaakt coldpack van appelstroop).
Zorg de eerste dagen vooral voor een goede spiegel paracetamol elke 6 uur 1000mg. Indien dit niet voldoende werkt kun je daarbij in de ochtend en avond ibuprofen of diclofenac nemen. Dit mag gebruikt worden samen met het geven van borstvoeding.
Mentaal kan het zijn dat gedachten aan de bevalling nog door je hooft spoken. Het kan helpen om snel al een schrijfboekje naast je bed te leggen om gedachtes en vragen op te schrijven. Dit kan helpen om voldoende rust te vinden om te slapen. Overdag kunnen jullie die gedachtes en vragen dan samen met elkaar of ons bespreken. Zo is het ontdekken hoe jullie in de loop der dagen de bevalling verwerken. Onze kraamverzorgsters en verloskundigen helpen hierbij!
Voeding
Elke 3 uur is er een voedingsmoment welke bestaat uit:
- Verzorging moeder (plassen, eten, drinken)
- Verschonen en temperatuur baby (zie hierboven wat normaal is)
- Borst aanbieden (proberen aan te leggen) of flesje geven van 10cc
- Maximaal 2x 15min per borst proberen
- Weer verder slapen
Als je kind niet elke 3 uur wilt drinken is dat niet erg, baby’s hebben speciaal vet aangelegd in de zwangerschap wat ze snel kunnen verbranden voor energie. Hier teren ze de eerste dagen op in tot de voeding op gang is gekomen. Één keer drinken in de eerste 24 uur is al voldoende.
Basisvoorwaarden om de voeding op gang te brengen zijn: ontspannen moeder, zelf voldoende en voedzaam eten, minimaal 2 liter water drinken en regelmatig huid op huid knuffelen met je baby en je baby aanleggen wanneer die daarom vraagt.
Bekijk de volgende filmpjes over het aanleggen van je kind voor een optimale start met borstvoeding:
Krijgt jullie kind flesvoeding dan drinkt een kindje (slechts!) 10cc. Dit past dus in een klein flesje of spuitje. Het makkelijkste is om vanuit de poedermelk bijvoorbeeld 50cc voeding klaar te maken en dit direct in de koelkast te bewaren (maximaal 8 uur) vanuit die voeding kun je dan steeds 10cc pakken voor een voedingsmoment en opwarmen. Zorg dat je je kindje een beetje rechtop zit en houdt de fles horizontaal, maar wel zo dat er altijd melk boven het gaatje van de speen zit zodat je baby geen lucht binnen krijgt. Lees meer hoe je je baby de fles geeft.
Overig
Bel ons als jullie naar huis gaan vanuit het ziekenhuis, dan kunnen wij de kraamzorg voor jullie inplannen.
Soms is dit al in de eerste 24 uur, soms is er een reden om langer in het ziekenhuis te blijven en start de kraamzorg later.
Komen jullie na 16.00u thuis? Dan start de kraamzorg de volgende ochtend. De kraamverzorgster kan desgewenst jullie telefonisch begeleiden bij de eerste opstart als jullie thuiskomen.
